22
Izabelińskie
Spotkania z Książką

Komiks jako język.

Spojrzymy na komiks jako na język, który ma swoją składnię, gramatykę, ortografię. Język za pomocą którego można powiedzieć wszystko. Ale też język, którego zwyczajnie się trzeba nauczyć, aby sprawnie nim władać i w pełni doceniać.

Festiwal rozpoczniemy od przyjrzenia się kulturze obrazkowej a naszymi gośćmi będą cenieni autorzy - Berenika Kołomycka, Tomasz Samojlik, Marcin Podolec, Bartek Glaza oraz znawca i popularyzator komiksu Szymon Holcman.

Punktem wyjścia do naszych rozważań będzie spotkanie z Bereniką Kołomycką i Tomaszem Samojlikiem, autorami komiksów dla najmłodszych. Porozmawiamy, jaką rolę pełni ta sztuka w edukacji. I to edukacji rozumianej na wszelkie sposoby – językowej, szkolnej, kulturalnej, ekologicznej oraz estetycznej. Rozmowę poprowadzi Szymon Holcman, filmoznawca i współwłaściciel wydawnictwa "Kultura Gniewu".

W drugim spotkaniu autorskim z wybitnymi twórcami komiksu młodego pokolenia, Marcinem Podolcem i Bartkiem Glazą, przyjrzymy się co łączy i różni komiks i animację oraz jak w tej formie wypowiedzi odnajdują się reportaż i non-fiction.

Uczestnicy

Wydarzenia

Legenda Leopolda Tyrmanda

"Leopold Tyrmand - cała epopeja, mój wielki przyjaciel”. Tak właśnie Stefan Kisielewski rozpoczyna wielostronicowe wspomnienie o jednej z najbardziej tajemniczych, a przy tym błyskotliwie inteligentnej i zarazem "kolorowej" postaci w polskiej kulturze ubiegłego wieku. Dla porównania - o Iwaszkiewiczu w tym samym "Abecadle Kisiela" jest zdań osiem.

Ogłoszony przez sejm RP Rok Tyrmanda 2020 przypada dokładnie w stulecie urodzin autora "Złego" i trzydziestą piątą rocznicę jego śmierci w Ameryce. Kim tak naprawdę był popularny "Lolek"? Czym zasłużył sobie nie tylko na kondolencyjny list od samego prezydenta Ronalda Regana, ale także - co wydaje się nieprawdopodobne - na jednomyślność polskiego parlamentu?

O swoim Leopoldzie Tyrmandzie opowiedzą nam: Agata Tuszyńska, autorka książki "Tyrmandowie. Romans amerykański", Mariusz Urbanek, biograf i reporter, który ukończył niedawno drugie poprawione i powiększone wydanie “Złego Tyrmanda” oraz Marcel Woźniak, który po opublikowanej kilka lat temu "Biografii Leopolda Tyrmanda. Moja śmierć jest taka jak moje życie" postanowił w tym roku napisać o nim kolejną książkę.

Na zakończenie debata o fascynującej legendzie Leopolda Tyrmanda, którą poprowadzi Jerzy Kisielewski. Troje biografów: różne okresy życia, kraje, osoby, spojrzenia a w tle czerwone skarpetki...

Uczestnicy

Wydarzenia

Literatura szpiegowska

Zastanowimy się wspólnie nad tym, co jest szczególnie wartościowe w literaturze szpiegowskiej, ale też uważnie prześwietlimy pomysły autorów, których celem bywa skomercjalizowanie książki, a nie rzeczywiste oddanie istoty pracy wywiadowczej. Ile prawdy jest w powieściach szpiegowskich? Czy rzeczywiście można inwigilować każdego i wszędzie?

Na te i inne pytania będą padały odpowiedzi podczas trzeciego bloku tematycznego 22 Izabelińskich Spotkań z Książką, który upłynie pod znakiem literatury szpiegowskiej. Naszymi gośćmi będą wybitni autorzy tego gatunku oraz eksperci: Cezary Harasimowicz, Vincent Severski i Piotr Niemczyk.

Podczas pierwszego spotkania autorskiego z Vincentem Severskim, Piotr Niemczyk poszuka m.in. odpowiedzi na pytania: czy da się napisać dobrą powieść szpiegowską bez doświadczenia pracy w wywiadzie oraz gdzie zaczynają się i kończą granice twórczej fantazji.

Drugi autor, Cezary Harasimowicz opowie o motywacjach dla twórczości w tym gatunku literackim oraz przedstawi przepis - „Jak rozpoznać dobrą powieść szpiegowską?”.

Gospodarza tego dnia, Piotra Niemczyka przesłucha literacko Maciej Orłoś. Dowiemy się ile prawdy jest w powieściach szpiegowskich.

Razem z autorami obejrzymy brytyjsko-francuski thriller szpiegowski z 2001 r., stanowiący adaptację powieści Johna le Carré z 1974 r. „Druciarz, żołnierz, szpieg”, pod polskim tytułem „Szpieg”.

Po filmie zaprosimy na dyskusję z naszymi gośćmi, podczas której będziemy pytać, czy historia opowiedziana w filmie mogła wydarzyć się naprawdę, oraz na debatę, podczas której spróbujemy rozszyfrowywać tajniki literatury szpiegowskiej, począwszy od tego, jak zaplanować i napisać dobrą powieść szpiegowską, a skończywszy na... „szpiegowskim” poczuciu humoru.

Uczestnicy

Wydarzenia

Antropocen, epoka człowieka. Czy to brzmi dumnie?

Czy, my ludzie możemy naprawdę być dumni z tego, że zyskaliśmy dominujący wpływ na kształtowanie warunków życia na Ziemi? Katastrofa klimatyczna, szóste wielkie wymieranie oznaczające masową utratę bioróżnorodności to tylko kilka konsekwencji antropocenu.

W przededniu rozlania się pandemii Covid-19 Antonio Guterres mówił podczas sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ, że zbliżają się czterej jeźdźcy apokalipsy. Sekretarz Generalny ONZ nie chwalił się znajomością Pisma św., tylko ostrzegał przed nadchodzącym głębokim, wielowymiarowym kryzysem. Chwilę później świat zamarł walcząc z pandemią.

Żyjemy w epoce człowieka i nie jest to już tylko publicystyczna metafora. Uznanie tego faktu postulował już w 2000 r. Paul Crutzen, chemik nagrodzony Nagroda Nobla za badania nad chemia atmosfery. Dziś antropocen rekomenduje Grupa Robocza ds. Antropocenu Międzynarodowej Unii Nauk Geologicznych.

O tym wszystkim będziemy rozmawiać podczas trzeciego dnia Izabelińskich Spotkań z Książką, którego kuratorem jest Edwin Bendyk, autor książki „W Polsce, czyli wszędzie. Rzecz o upadku i przyszłości świata”.

Spotkamy się też z ekologią pokazaną inaczej - świetni Urszula Zajączkowska i Arkadiusz Szaraniec. Towarzyszyć im będzie w finałowej dyskusji, moderowanej przez prowadzącego - Edwina Bendyka, prof. Witold Orłowski, autor książki - "Świat, który zachorował. Co nam przyniesie pandemia?"

Uczestnicy

Wydarzenia

Autorzy i prowadzący

Czesław  Apiecionek

Był współpracownikiem antykomunistycznych oficyn wydawniczych. W 1988 roku otworzył w Warszawie pierwszą prywatną księgarnię – antykwariat Optimus.

W 1991 roku otworzył nowoczesną księgarnię Odeon (połączył w niej sprzedaż literatury z muzyką, a reklamował jako „najpiękniejszą księgarnię między Berlinem a Tokio”). W 2005 roku sprzedał firmę, pozostawiając sobie niewielki antykwariat przy ul. Mokotowskiej w Warszawie. W 2004 roku założył Agencję Literacką Puenta, która reprezentuje spadkobierców Ryszarda Kapuścińskiego, a od 2007 roku również innych polskich pisarzy za granicą. Uważany jest za najsłynniejszego polskiego księgarza III RP. Pomysłodawca i inicjator Izabelińskich Spotkań z Książką.

Edwin  Bendyk

Dziennikarz, publicysta i pisarz. Kierownik Działu nauka i cywilizacja tygodnika „Polityka”, zajmuje się tematyką cywilizacyjną oraz relacjami między nauką i techniką a polityką, gospodarką, kulturą, życiem społecznym. Autor wielu książek, w tym „Zatrutej studni” nominowanej do Nagrody Literackiej Nike w 2003 r. Niedawno wydał „W Polsce, czyli wszędzie. Rzecz o upadku i przyszłości świata”. Kurator programu „Miasto przyszłości/ Laboratorium Wrocław” podczas Europejskiej Stolicy Kultury Wrocław 2016. Wykłada w Collegium Civitas i Graduate School for Social Research PAN. Członek Polskiego PEN-Clubu. Prezes Fundacji im. Stefana Batorego. Prowadzi blog „Antymatrix”.

Bartek  Glaza

Pod pseudonimem „Henryk” zadebiutował w 2017 roku komiksem „Tylko spokojnie”, który dostał szereg najważniejszych nagród komiksowych w Polsce (recenzje m.in. w Przekroju, radiowej Trojce, Dzienniku Bałtyckim). Tworzy autorskie komiksy (m.in. dla miesięcznika PISMO). Wydaje własne zeszyty komiksowe z historiami grozy pt. „DOOM PIPE”. Obecnie współpracuje też ze studiami animacji Grupa Smacznego oraz Yellow Tapir Films. Mieszka z rodziną w Gdańsku.

Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego na wydziale pedagogiki. Od osiemnastego roku życia prowadzi warsztaty rysunkowe z młodzieżą i dziećmi.

Cezary  Harasimowicz

Jeden z najlepszych polskich scenarzystów, którego twórczość skupia się na najgorętszych tematach i problemach nękających współczesny świat. m.in. „300 mil do nieba”, „Bandyta”, III sezon serialu „Ekstradycja”. Autor powieści „Święty Chaos”, „Miejsca odosobnienia”, „Pesel 890604…”, „Saga, czyli filiżanka, której nie ma”.

Jerzy  Kisielewski

Dziennikarz radiowy i telewizyjny. Urodził się w 1951 roku w Krakowie. W dzieciństwie, jak sam wspomina, żył w cieniu brata i ojca oraz jako jedyny w rodzinie nie planował zostać muzykiem. W 1961 roku razem z rodziną przeniósł się z Krakowa do Warszawy. Członek kapituły Nagrody Kisiela. Był prezesem Centrum Monitoringu Wolności Prasy. Prowadził audycje w Programie II Polskiego Radia oraz w TVP Info. W 2014 roku wydał książkę Pierwsza woda po Kisielu. Historie rodzinne.

Berenika  Kołomycka

Autorka komiksów, rysowniczka, rzeźbiarka i graficzka. Ukończyła Wydział Rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Komiks „Wykolejeniec” do scenariusza Grzegorza Janusza był jej debiutanckim albumem komiksowym. Współpracowała też z Marzeną Sową (album komiksowy „Tej nocy dzika paprotka”). Laureatka Grand Prix Komiksu na MFKiG w Łodzi 2011. Jej prace publikowane były w magazynach polskich i zagranicznych, licznych antologiach, a także w podręcznikach szkolnych. Na swoim koncie ma udział w wystawach zbiorowych w kraju i za granicą. Seria komiksowa dla dzieci „Malutki Lisek i Wielki Dzik” jest jej autorskim projektem wydanym nakładem wydawnictwa Egmont.

Piotr  Niemczyk

Intelektualny prowokator. Były wiceminister gospodarki i oficer UOP. Autor książek „Szósta rano. Kto puka? Jak ojczyzna Solidarności zmienia się w państwo policyjne”; „Pogarda. Dlaczego w Polsce rośnie liczba przestępstw z nienawiści”; „Krótki kurs szpiegowania”, napisanej w formie rozmowy z Jasiem Kapelą. Był konsultantem i współpracownikiem Vincenta V. Severskiego w trakcie prac nad powieścią szpiegowską „Christine”.

Witold  Orłowski

Ekonomista, profesor nauk ekonomicznych, specjalizuje się w zakresie ekonometrii stosowanej i makroekonomii. Nauczyciel akademicki i publicysta. utor książki „Świat, który zachorował. Co nam przyniesie pandemia?”

Maciej  Orłoś

Aktor, dziennikarz, pisarz. 1991-2016 prezenter TVP. Wieloletni prowadzący program Teleexpress w TVP1. Od 2016–2018 związany z WP, telewizją portalu Wirtualna Polska, w latach 2019–2020 z Radiem Zet. Autor cykli spotkań i rozmów z najwybitniejszymi przedstawicielami kultury polskiej i światowej. Obecnie dziennikarz nowych mediów, infuecer, twórca internetowy prowadzący autorski kanał You Tube.

Marcin  Podolec

Twórca komiksów i animacji; absolwent Szkoły Filmowej w Łodzi; założyciel studia Yellow Tapir Films. Zadebiutował w 2010 roku albumem "Kapitan Sheer" (Kultura Gniewu) i od tamtej pory opublikował kilkanaście tytułów, między innymi nagradzane "Czasem" (scen. Grzegorz Janusz) i komiksy na faktach: "Morze po kolana" (scen. Marcin Kołodziejczyk), "Dym. Wywiad graficzny z Pablopavo" (scen. Marcin Flint), "Fugazi Music Club". Ten ostatni tytuł został wydany we Francji, Hiszpanii, Niemczech i Włoszech, otwierając twórcy drogę na zagraniczne rynki. Najszerzej zakrojonym i wciąż rozwijanym projektem Podolca pozostaje postapokaliptyczna seria dla najmłodszych pt. "Bajka na końcu świata".

Tomasz  Samojlik

Za dnia jest on naukowcem, doktorem nauk biologicznych zajmującym się historią przyrodniczą Puszczy Białowieskiej w Instytucie Biologii Ssaków Polskiej Akademii Nauk. Nocą zaś pisze i rysuje książki i komiksy, w których stara się połączyć fantastyczne fabuły z dozą wiedzy przyrodniczej, by w ten sposób tłumaczyć specjalistyczną wiedzę naukową na język zrozumiały dla młodszych odbiorców (a przy okazji dobrze się bawić). Jest też ilustratorem oraz autorem scenariuszy do serialu animowanego o żubrze Pompiku i filmu pełnometrażowego „Ryjówka przeznaczenia” (produkcja: EGoFILM, Warszawa). Ma na swoim koncie również adaptację komiksu „Ryjówka przeznaczenia” do formatu audio (słuchowisko przygotowane i wydane przez studio Sound Tropez w 2015 roku). W 2016 roku seria książek o żubrze Pompiku oraz książka „Nauczę cię pływać, moja wyderko”, zaś w 2018 roku książka „Ambaras” znalazły się na Złotej Liście książek polecanych przez Fundację Cała Polska Czyta Dzieciom.

Vincent  Severski

Jak sam mówi, uczestniczył w ok. 140 przedsięwzięciach operacyjnych w prawie 50 państwach. Zna biegle trzy języki, angielski, rosyjski i szwedzki. Wielokrotnie odznaczany i wyróżniany przez władze Polski, Izraela, Wielkiej Brytanii i USA. Oficer służb specjalnych w PRL i III Rzeczpospolitej. Odszedł z Agencji Wywiadu w 2007 r. a następnie rozpoczął karierę pisarską. Jego książki sprzedały się w nakładzie ponad 500.000 egzemplarzy.

Michał  Sutowski

Politolog, tłumacz, publicysta. Członek zespołu Krytyki Politycznej oraz Instytutu Studiów Zaawansowanych. Współautor wywiadów-rzek z Agatą Bielik-Robson, Ludwiką Wujec i Agnieszką Graff. Pisze o ekonomii politycznej, nadchodzącej apokalipsie UE i nie tylko.

Arkadiusz  Szaraniec

Teatrolog, absolwent Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Warszawie, z zamiłowania obieżyświat i ekolog z korzeniami na Podlasiu i w świętokrzyskim, dokąd powraca przy każdej okazji. Pracował jako copywriter oraz dziennikarz prasowy, radiowy i telewizyjny. Działa na rzecz ekoedukacji i dokumentowania dziejów i tradycji „małych ojczyzn”, prowadzi warsztaty dla dzieci, młodzieży i dorosłych, łącząc wiedzę o przyrodzie, przeobrażeniach krajobrazu, środowiska naturalnego i ludzkich społeczności z historią i literaturą. Autor stałego cyklu Zwierzę w mieście w miesięczniku „Stolica”. Jego książka „Żubry lubią jeżyny” zdobyła wyróżnienie w konkursie Planeta Izabelin 2019.

Bogdan  Szczesiak

Z wykształcenia aktor sceniczny, reżyser, właściciel firmy zajmującej się komunikacją medialną. Od 2018 roku radny, przewodniczący komisji kultury Rady Gminy Izabelin.

Autor nowej formuły Izabelińskich Spotkań z Książką jako festiwalu idei wokół książki. Głównym tematem izabelińskiego festiwalu uczynił zderzenie cywilizacyjne wielkiego miasta i parku narodowego oraz następstwa rewolucji komunikacyjnej, technologicznej i społecznej dla miejsca jednostki w świecie nowego dystansu społecznego. Współinicjator Koalicji Letnich Festiwali Literackich.

Mariusz  Urbanek

Pisarz i publicysta. Autor m.in. biografii Bolesława Wieniawy-Długoszowskiego (Szwoleżer na Pegazie), Stefana Kisielewskiego (Kisiel) i sagi rodziny Kisielewskich (Kisielewscy), Jerzego Waldorffa (Waldorff. Ostatni baron Peerelu) Władysława Broniewskiego (Broniewski. Miłość, wódka, polityka), Jana Brzechwy (Brzechwa. Nie dla dzieci), Juliana Tuwima (Tuwim. Wylękniony bluźnierca), Kornela Makuszyńskiego (Makuszyński. O jednym takim, któremu ukradziono słońce), opowieści o uczonych tworzących Lwowską Szkołę Matematyczną - Genialni, a ostatnio tomu Profesor Weigl i karmiciele wszy. Na początku roku 2020 ukazała się poszerzona wersja książki Mariusza Urbanka Zły Tyrmand, będącej swoistym rewersem Dziennika 1954 Tyrmanda.

Marcel  Woźniak

Dziennikarz, pisarz. Biografia Leopolda Tyrmanda. Moja śmierć będzie taka jak moje życie, to jego debiut (2016). Autor trylogii kryminalnej Powtórka (2017), Mgnienie (2017) i Otchłań (2018). Współautor powieści Tysiąc obsesji (2019), autor opowiadań Raz, dwa, trzy - znikasz ty z antologii kryminalnej Balladyna (2019) oraz Granatowa cisza z antologii Stulecie kryminału (2020).

Urszula  Zajączkowska

Poetka, botaniczka, artystka video. Adiunkt w Samodzielnym Zakładzie Botaniki Leśnej SGGW, gdzie bada wzrost, ruchy i biomechanikę roślin. Autorka poetyckich tomów „Atomy” oraz „minimum”. W 2019 roku opublikowała eseistyczną książkę „Patyki, badyle”, nominowaną m.in. do Paszportów Polityki. Jej film „Metamorphosis of Plants” zdobył pierwszą nagrodę na festiwalu Scinema w Australii i Light Festival w USA. Publikuje w dwutygodnik.com, Kwartalniku Przekrój, Piśmie, Znaku, Tygodniku Powszechnym.

O Izabelińskich spotkaniach z książką

Szelest kartkowanych książek, blask lśniących okładek, polowanie na nowości wydawnicze, kolejka po autograf ulubionego autora. I tak corocznie, nieprzerwanie od 1999 roku. Izabelińskie Spotkania z Książką to najdłużej odbywający się w Polsce lokalny festiwal literacki. Bywały lepsze i gorsze lata, pamiętamy boom wydawniczy, potem załamanie się rynku książki ale zawsze w czerwcu pojawialiśmy się znowu.

Pomysł na lokalną imprezę zrodził się wraz z nową, potransformacyjną rzeczywistością. 25 lat temu powstała gmina Izabelin. Poczuliśmy się współgospodarzami, w wielu z nas rodziła się spontaniczna potrzeba wyjścia do społeczności lokalnej i podzielenia się z nią swoją wiedzą, pasją i doświadczeniem. Czesław Apiecionek, księgarz i wydawca postanowił swojej nowej małej ojczyźnie ofiarować święto książki.

Historia Izabelińskich Spotkań z Książką to ponad 200 nazwisk literatów, poetów, dziennikarzy i bardów. Wielu z nich zaczynało dopiero swoją przygodę z piórem, inni byli u szczytu sławy ale Izabelin był miejscem, do którego i jedni i drudzy chętnie przybywali na spotkania z czytelnikami. Wszyscy byli dla nas ważni; rozpiera nas duma, że mogliśmy ich gościć. Wielu ze smutkiem pożegnaliśmy, na pozostałych czekamy. Piszcie dla nas książki a my je z uwagą przeczytamy. Posłuchamy też dyskusji o sprawach fundamentalnych. Przygotowując tegoroczną edycję wpominamy odległą wizytę Papcia Chmiela i przywiezioną z Łodzi wystawę pokonkursową Międzynarodowego Festiwalu Komiksu w 2004 roku.

Dzięki Spotkaniom z Książką uświadomiliśmy sobie, że ziemia izabelińska to kraina dzieciństwa Ryszarda Kapuścińskiego, który do końca pozostał naszym przyjacielem. Tu powstały rozdziały najbardziej chyba osobistej książki "Podróże z Herodotem" a teraz patronuje naszym projektom kulturalnym.

Po latach wraca do Izabelina Edwin Bendyk, tym razem w roli gospodarza dnia. Zadrukowany papier przyciąga jak magnes. Witam w krainie zaczytanych.

Maryla Łukasińska - organizatorka wszystkich dotychczasowych edycji Spotkań.

Koalicja Letnich Festiwali Literackich

Koalicja Letnich Festiwali Literackich powstała w kwietniu 2019 roku.
Na zaproszenie Literackiego Sopotu na Wybrzeże przyjechali przedstawiciele siedmiu polskich festiwali Literackich. Poza gospodarzami były to festiwale: Izabelińskie Spotkania z Książką, Non-Fiction Kraków, Góry Literatury Olgi Tokarczuk z Nowej Rudy, Stolica Języka Polskiego – Szczebrzeszyn, Patrząc na Wschód – Buda Ruska, Zakopiański Festiwal Literacki i Miedzianka Fest. Wszystkie festiwale z mocnym zakorzenieniem lokalnym i wyrazistym programem proekologicznym.

Przedstawiciele festiwali wymienili doświadczenia dotyczące kwestii organizacyjnych, kontaktów z twórcami i wydawnictwami oraz władzami samorządowymi i państwowymi w kwestii pozyskiwania środków na działalność. Omówiliśmy kwestie wspólnej płaszczyzny ideowej: wyzwań cywilizacyjnych, zmian klimatycznych, roli kultury w rozwoju społeczeństwa obywatelskiego. Festiwale łączą swoje potencjały. Wydaliśmy wspólną deklarację ekologiczną i ustaliliśmy wzajemne wsparcie w działaniach lokalnych i ogólnopolskich.

Rok po podpisaniu wspólnej deklaracji i sezonie festiwalowym 2019 można było mówić o nowym zjawisku jakim okazała się swoista turystyka festiwalowa. Nie tylko sami się wzajemnie wizytowaliśmy, ale zaczęła podróżować i wymieniać się nasza publiczność.

Trudne doświadczenie pandemii Covid-19 przyniosło wystąpienie Koalicji do władz państwowych w celu przedstawienia stanowiska w sprawie bezpiecznych warunków organizacji wydarzeń związanych z książką i popularyzacją czytelnictwa. Z satysfakcją możemy potwierdzić, że już od naszych Izabelińskich Spotkań zaczynamy sprzedawanie książek, spotkania autorów z czytelnikami i wydarzenia plenerowe.

XXII Izabelińskie Spotkania z Książką 2020 są w tej dziedzinie pionierem. Nie tylko pracujemy w różnych reżimach sanitarnych (drugiego dnia festiwalu "luzują się" się przepisy dot. stanu epidemicznego), ale całość festiwalu udostępniamy w sieci.

Loading...
Wróć do strony
Uruchom dźwięk